Yeni Destek Çalışması

SUP-022 - Hasılat / Stoktan Vade Farkı Ayrıştırma
Bağımsız destekleyici belge - Örnek Üretim ve Ticaret A.Ş. - 2025
Örnek Üretim ve Ticaret A.Ş.
Denetim dosyası #135 · 2025 · BOBİ FRS · VKN 9998887776
Yazı:
Dosyalarım
Nasıl yapılır? — Hasılat / Stoktan Vade Farkı Ayrıştırma

Amaç

Vadeli satış ve alışlarda vadeli fiyat ile peşin fiyat arasındaki önemli finansman bileşenini ayrıştırmak: satışta hasılatı peşin fiyata indirip farkı faiz geliri, alışta stok/duran varlık maliyetinden farkı finansman gideri olarak izlemek.

Bu ekranda ne yaparsın

Sistem vadeli ticari alacak/borç bakiyelerinden başlangıç satırları önerir. Sen her işlem için peşin fiyatı (veya piyasa faiz oranını), işlem tarihini ve vade tarihini girer; sistem finansman süresini ve ayrıştırılan vade farkını hesaplar. Sonucu net satış/maliyet ile faiz geliri/finansman gideri arasında sınıflar ve dönem kaymasını değerlendirirsin.

Adım adım

  1. Vadeli satış ve alış işlemlerinden önemli tutarlıları seç (önemlilik ve vade süresi kriteriyle).
  2. Her işlem için peşin satış/alış fiyatını fiyat listesi veya sözleşmeden al; yoksa işletmenin borçlanma/piyasa faiz oranını kullan.
  3. İşlem tarihi ve vade tarihini faturadan gir; sistem gün sayısını ve iskonto edilmiş peşin değeri hesaplar.
  4. Satış vade farklarını hasılattan ayrıştırıp faiz gelirine; alış vade farklarını stok/DV maliyetinden ayrıştırıp finansman giderine sınıfla.
  5. Vade dönem sonunu aşıyorsa ertelenmiş gelir/gider (gelecek dönem) tutarını ayır.
  6. SUP-001 (Etkin Faiz) çalışmasında aynı işlemler ele alındıysa mükerrer düzeltmeyi önle.
  7. Net etkiyi dönüşüm kaydı ve ilgili finansal tablo kalemleriyle (net satışlar, satılan malın maliyeti, esas faaliyet dışı gelir/gider) ilişkilendir.

Hangi kanıtları toplarsın

  • Vadeli ve peşin fiyat listeleri, satış/alış sözleşmeleri
  • Vadeli satış ve alış faturaları (işlem ve vade tarihli)
  • İşletmenin borçlanma faiz oranı / piyasa faiz oranı kanıtı
  • Vade farkı ayrıştırma ve sınıflama tablosu

Sık yapılan hatalar

  • Peşin fiyat yerine vadeli tutarı hasılat olarak kaydetmek.
  • Vade farkını dönem sonu reeskontuyla (SUP-005) veya etkin faizle (SUP-001) mükerrer düzeltmek.
  • Vadesi gelecek döneme sarkan işlemlerde ertelenmiş gelir/gider ayırmamak.
  • Önemlilik altında kalan kısa vadeli işlemleri gereksiz ayrıştırmak.

İlgili mevzuat

BOBİ FRS Bölüm 5 (Hasılat), Bölüm 15 (Borçlanma Maliyetleri), Bölüm 6 (Stoklar); BDS 540, BDS 500; VUK 281-285 (reeskont ile ilişki).

Tüm mevzuat rehberi

Bağlantılı ekranlar

SUP-001 (Etkin Faiz) ve SUP-005 (Reeskont) ile birlikte değerlendirilir; mükerrerlik önlenmelidir. Dönem kayması için SUP-011 ile bağlanır.

Bu alt çalışma, ana form/belgenin denetim kanıtını güçlendirir. Hesaplanan fark veya önerilen düzeltme varsa aşağıdaki dönüşüm kaydı alanlarında izlenir.
İlişkili SUP
Vade farkı ayrıştırması ile etkin faiz hesabı aynı finansman unsurunu ölçer; tutarlar birbiriyle uyumlu olmalıdır.
  • SUP-001 - Etkin Faiz Hesaplaması (bu dosyada henüz yok) Oluştur
Vadeli işlem tutarı ile peşin fiyat arasındaki fark, önemli finansman bileşenidir: satışta faiz geliri, alışta stok maliyetinden ayrıştırılan finansman gideri. Her satır için peşin fiyat (bilinmiyorsa yıllık oran), işlem tarihi ve vade tarihi alanlarını aşağıdaki JSON'da doldurun; kaydettiğinizde ayrıştırılan vade farkı hesaplanır. SUP-001 (Etkin Faiz) çalışmasıyla mükerrerliğe dikkat edin.
Bu çalışmanın ilgili olduğu hesabı seçip "Ekle ve Kağıda Bağla" ile ekleyin: hesap kodu aşağıdaki listeye eklenir, Etkilenen Tablo Türü/Kalemi otomatik doldurulur ve kaydettiğinizde bu destek çalışması o hesabın çalışma kağıdına bağlanmış olur. Birden fazla hesap için tekrar seçip ekleyebilirsiniz.
Bu çalışmanın ilişkili olduğu VUK hesap kodu/kodlarını virgülle ayırarak yazınız.
Bu çalışma ile birlikte değerlendirilmesi gereken diğer destek çalışmalarını seçiniz. Önerilen çalışmalar yeşil işaretlenir.
Bu destekleyici belgenin ilintilendiği form/belgeleri seçiniz. Seçili form/belgenin düzenleme sayfasında bu destek çalışması da görünür (karşılıklı bağlantı).
Bu Çalışmanın Adreslediği Risk Kayıtları

Dijital Kanıt Dosyaları

Dijital kanıt dosyası yüklemek için önce bu destek çalışmasını kaydedin; kayıttan sonra bu bölüm açılır.