Nakdi Sermaye Artırımında Faiz İndirimi: 2025 Yılı İtibarıyla Güncel Çerçeve
1. Genel Çerçeve ve Dayanak Hüküm
Nakdi sermaye artırımına bağlı faiz indirimi, Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 10/1-ı bendi kapsamında düzenlenmiştir.
Düzenleme ile;
- Yeni kurulan sermaye şirketlerinde ödenmiş sermayenin nakit karşılanan kısmı,
- Mevcut şirketlerde ise nakdi sermaye artışı tutarı
üzerinden, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından açıklanan ticari kredi faiz oranı esas alınarak hesaplanan tutarın belirli bir kısmının kurum kazancından indirilmesine imkan tanınmaktadır.
Temel prensip şudur: Şirket özkaynakla finanse ediliyorsa, bu tercihin vergisel olarak teşvik edilmesi amaçlanmaktadır.
2. 2025 Yılı İçin Uygulanacak Faiz Oranı
Faiz indirimi hesabında, TCMB tarafından ilgili yıl için açıklanan:
“Bankalarca Açılan Kredilere Uygulanan Ağırlıklı Ortalama Faiz Oranları”
– Ticari Krediler (TL Üzerinden Açılan)
– (Tüzel Kişi KMH ve Kurumsal Kredi Kartları Hariç)
oranı esas alınır.
TCMB verilerine göre 2025 yılı için en son açıklanan oran:
%45,34
Dolayısıyla 2025 hesap dönemine ilişkin indirim uygulamasında bu oran kullanılacaktır.
⚠️ Önemli teknik not: TCMB veri setlerinde bankaların geriye dönük düzeltmeleri nedeniyle zaman serilerinde güncelleme yapılabilmektedir. Bu nedenle kurumlar vergisi beyannamesi verilmeden önce ilgili oranın yeniden kontrol edilmesi gerekir.
3. İndirim Oranı ve Özel Durumlar
Kanuna göre hesaplanan faiz tutarının:
- %50’si kurum kazancından indirilebilir.
Ancak 14.10.2021 tarihli 7338 sayılı Kanun değişikliği ile:
- Yurt dışından getirilen nakitle karşılanan sermaye artışları için indirim oranı %75 olarak uygulanmaktadır.
- Bu düzenleme 26.10.2021 tarihinden itibaren yapılan artışlar için geçerlidir.
Ayrıca düzenleme kapsamında Cumhurbaşkanına indirim oranını farklılaştırma konusunda geniş yetki verilmiştir.
4. Süre Sınırı: Süresiz Uygulama Dönemi Sona Erdi
01.07.2022 tarihli 7417 sayılı Kanun ile önemli bir değişiklik yapılmıştır.
Artık faiz indiriminden yararlanma süresi:
- Sermaye artırım kararının (veya kuruluşta ana sözleşmenin) tescil edildiği hesap dönemi
- ve bunu izleyen 4 hesap dönemi
olmak üzere toplam 5 hesap dönemi ile sınırlandırılmıştır.
Geçiş Hükmü
7414 sayılı Kanun ile getirilen geçici düzenleme gereğince; daha önce indirimden yararlanmaya başlamış mükellefler, 2022 dönemi dahil olmak üzere 5 hesap dönemi daha indirimden yararlanmaya devam edebilecektir.
Önemli bir avantaj ise şudur:
Kazanç yetersizliği nedeniyle ilgili dönemde indirilemeyen tutarlar, beş yıllık süre dolduktan sonra da sonraki yıllarda kullanılabilir. Bu konuda süre sınırı bulunmamaktadır.
5. Kimler Yararlanamaz?
Aşağıdaki kurumlar kapsam dışındadır:
- Finans, bankacılık ve sigortacılık sektöründe faaliyet gösteren kurumlar
- Kamu iktisadi teşebbüsleri
6. Hangi Sermaye Artışları Kapsam Dışıdır?
Genel Tebliğ uyarınca aşağıdaki işlemler indirim hesaplamasında dikkate alınmaz:
- Nakit dışı varlık devirlerinden kaynaklanan artışlar
- Birleşme, devir ve bölünme işlemleri
- Öz sermaye kalemlerinin sermayeye eklenmesi
- Ortaklar veya ilişkili kişilerce kredi kullanılarak yapılan sermaye artışları
- Hisse senedi, tahvil, bono gibi kıymetlerin sermaye olarak konulması
- Bilanço içi mahsuplaşma işlemleri
Özetle: Gerçek ve dış finansman niteliği taşımayan artışlar teşvik kapsamı dışındadır.
7. İndirimin Başlangıç Tarihi
Faiz indirimi;
- Tescilden önce banka hesabına yatırılan tutarlar için → tescil tarihinden,
- Tescilden sonra yatırılan tutarlar için → yatırılma tarihinden
itibaren başlatılır.
Tebliğde ayrıca, ilgili hesap döneminde sermayeye dönüştürülmeyen sermaye avanslarının indirim hesabında dikkate alınamayacağı açıkça belirtilmiştir.
8. Hesaplama Formülü
İndirilecek tutar aşağıdaki formülle belirlenir:
İndirilecek Tutar = Nakdi Sermaye Artışı × TCMB Faiz Oranı × İndirim Oranı × Süre
Buradaki “süre” kıst dönem uygulamasını ifade eder.
9. Geçici Vergi Dönemlerinde Uygulama
19.12.2025 tarihli 7566 sayılı Kanun ile Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 120. maddesinde yapılan değişiklik sonucu dördüncü geçici vergi dönemi yeniden ihdas edilmiştir.
Ancak Tebliğ’de yer alan düzenleme, dördüncü geçici vergi döneminin daha önce kaldırıldığı döneme göre kaleme alınmıştır ve bu konuda henüz güncel bir idari açıklama yapılmamıştır.
Mevcut yorum çerçevesinde:
- Yıllık hesap dönemleri itibarıyla indirimden yararlanılabileceği açıktır.
- Dördüncü geçici vergi döneminde de indirimin uygulanabileceği yönünde güçlü bir hukuki yorum bulunmaktadır.
- Ayrıca kazanç yetersizliği nedeniyle kullanılamayan tutarların izleyen geçici vergi dönemlerinde indirilebileceği Tebliğ’de açıkça düzenlenmiştir.
10. Uygulamada Kritik Noktalar
2025 yılı itibarıyla mükelleflerin özellikle şu hususlara dikkat etmesi gerekir:
- TCMB faiz oranının beyan öncesi kontrolü
- Sermaye artışının gerçekten nakdi olup olmadığının ispatı
- Kredi kullanılarak yapılan artışların kapsam dışı olduğu gerçeği
- Süre sınırının doğru hesaplanması
- Kıst dönem uygulamasının doğru yapılması
Sonuç
Nakdi sermaye artırımında faiz indirimi, özkaynak finansmanını teşvik eden önemli bir vergi avantajıdır. Ancak 2022 sonrası getirilen süre sınırlaması ve kapsam daraltmaları nedeniyle uygulama önceki dönemlere göre daha teknik ve dikkat gerektirir hale gelmiştir.
2025 yılı için %45,34 oranı dikkate alındığında, indirim tutarları oldukça yüksek hesaplanabilmektedir. Bu nedenle sermaye planlaması yapılırken, vergi etkisinin projeksiyon bazlı analiz edilmesi önem taşımaktadır.
İndirim hakkının kaybedilmemesi için hem tescil süreci hem banka hareketleri hem de geçici vergi uygulaması dikkatle takip edilmelidir.