Örnek Gıda ve Dağıtım A.Ş.

VKN: 4445556667

Nasıl yapılır? — Hile Denetimi Taraması ve Bulgular

Amaç

Yüklenen yevmiye kayıtları üzerinde çalışan testlerin bulgularını önem düzeyine göre incelemek ve hangi kayıtların kaynak belgeyle ayrıca doğrulanması gerektiğine karar vermek.

Bu ekranda ne yaparsın

Yevmiye Kaynağı Yükle kartından yeni dosya yükler, Önemlilik Ayarları kartından tutar bazlı testlerin eşiğini belirlersin (aktif ve ciro yüzdesinden düşük olanı ya da sabit tutar). Yüklenen Kaynaklar tablosu işlenen dosyaları gösterir. Bulgular bölümünde 100 üzerinden Hile Risk Skoru, dağılım grafikleri ve Yüksek / Orta / Düşük / Bilgi gruplarına ayrılmış bulgular yer alır. Hesap koduna tıklayınca muavin defteri, İlgili Fişler'deki numaraya tıklayınca fiş detayı açılır. PDF Rapor ile tarama raporunu indirirsin.

Adım adım

Henüz kaynak yoksa Yevmiye Kaynağı Yükle kartından e-defter veya Luca/Zirve dosyasını yükle.
Önemlilik Ayarları'nda hesaplanan tutarı kontrol et; mükellefin büyüklüğüne uymuyorsa yüzdeleri veya sabit tutarı değiştirip Kaydet (mevcut bulgular yeniden hesaplanır).
Yüksek önemli bulgulardan başla; bulgunun açıklamasını ve tutarını oku.
Hesap koduna tıklayarak muavini, İlgili Fişler'den fişin satırlarını incele.
Önerilen İnceleme Adımları'nı açıp her bulguyu kaynak belgeyle doğrula.
İnceleme bitince PDF Rapor ile tarama raporunu indir.

Hangi kanıtları toplarsın

Yüksek ve orta önemli bulgulara konu fişlerin dayanağı belgeler (fatura, dekont, sözleşme, sevk irsaliyesi)
İlgili muavin döküm ve banka/kasa hareketleri
Şüpheli kayıtlarla ilgili yönetim veya muhasebe personeliyle yapılan görüşme notları

Sık yapılan hatalar

Hile Risk Skorunu hile olasılığı yüzdesi gibi okumak; skor yalnızca inceleme önceliğini gösterir.
Önemlilik tutarını mükellefin büyüklüğüne göre ayarlamadan yuvarlak tutar ve kasa bulgularını değerlendirmek.
Bulguları kaynak belgeyle doğrulamadan rapora kesin tespit olarak yazmak.
Bilgi grubundaki notları (ör. test atlandı, örneklem yetersiz) gözden kaçırmak.

İlgili mevzuat

BDS 240 (hileyle ilgili sorumluluklar), BDS 320 (önemlilik), BDS 520 (analitik prosedürler).

Tüm mevzuat rehberi

Bağlantılı ekranlar

Yevmiye Kaynağı Yükleme, Fiş Detayı, Muavin Defter ve Hile Denetimi Raporu (PDF) bu ekrandan açılır.

Aşağıdaki bulgular istatistiksel göstergedir, kanıt değildir. Yüksek/Orta önemdeki bulguları kaynak belgelerle karşılaştırarak ayrıca doğrulayın. Bu araç BDS 240 kapsamında bir bağımsız denetimin yerine geçmez.

Yevmiye Kaynağı Yükle

Önemlilik Ayarları

Tutar bazlı bulgular (ör. Yuvarlak Büyük Tutar, Kasa/Ortaklar bakiye eşiği) bu tutara göre ölçeklenir — küçük bir işletme için anlamlı bir eşik, büyük bir işletme için gürültü üretebileceğinden (ve tersi) mükellefin büyüklüğüne göre ayarlanır.

Güncel önemlilik tutarı: 10.000 TL
Aktif/ciro henüz hesaplanamadı (veri yüklenmemiş veya tespit edilemedi) — varsayılan sabit tutar kullanıldı: 10.000 TL

Yüklenen Kaynaklar

Kaynak Türü	Dosya	Dönem	Satır	Durum
Demo	2025-06 Yevmiye Defteri (demo).xml	2025-06	16	Tamamlandı

Bulgular

Hile Risk Skoru

74/100

Yüksek: 3 · Orta: 1 · Düşük: 2 · Bilgi: 3

Skor, bulguların önem düzeyine göre ağırlıklandırılmış bir öncelik göstergesidir — "hile olasılığı %" değildir, yalnızca incelemeye ne kadar öncelik verilmesi gerektiğine dair bir işarettir.

Risk Dağılımı

Bulgu Türüne Göre Dağılım

Risk dağılımı ve bulgu türü sayıları — tablo görünümü
Önem Düzeyi	Bulgu Sayısı
Yüksek Önem	3
Orta Önem	1
Düşük Önem	2
Bilgi	3

Yüksek Önem (3)

Bileşik Risk Bileşik Riskler

Yevmiye 4, birbirinden bağımsız 3 testte birden işaretlendi: Hafta Sonu Kayıtları + Ters Kayıt + Yuvarlak Büyük Tutar. Birden fazla göstergenin aynı kayıtta birleşmesi, testlerin tek başına işaret ettiğinden daha güçlü bir inceleme önceliği oluşturur.

İlgili Fişler:
4
Önerilen İnceleme Adımları
- Bu fişi öncelikli inceleyin — birden fazla bağımsız gösterge aynı anda işaretledi.
- Fişin dayanak belgesini, cari ekstresini ve sonraki dönem kayıtlarını birlikte karşılaştırın.
- Gerekirse karşı taraf ile mutabakat/karşıt inceleme yapın.
Bileşik Risk Bileşik Riskler

Yevmiye 3, birbirinden bağımsız 3 testte birden işaretlendi: Hafta Sonu Kayıtları + Ters Kayıt + Yuvarlak Büyük Tutar. Birden fazla göstergenin aynı kayıtta birleşmesi, testlerin tek başına işaret ettiğinden daha güçlü bir inceleme önceliği oluşturur.

İlgili Fişler:
3
Önerilen İnceleme Adımları
- Bu fişi öncelikli inceleyin — birden fazla bağımsız gösterge aynı anda işaretledi.
- Fişin dayanak belgesini, cari ekstresini ve sonraki dönem kayıtlarını birlikte karşılaştırın.
- Gerekirse karşı taraf ile mutabakat/karşıt inceleme yapın.
Kasa Bakiye Riski — 100 Kasa ve Cari Hesap Riskleri

100 Kasa hesabının net (borç) bakiyesi 236.000,00 TL. Yüksek kasa bakiyeleri fiili sayım ve kasa mevcudu gerçekliği yönünden incelenmelidir.

Tutar: 236.000,00 ₺
Önerilen İnceleme Adımları
- Fiili kasa sayımı ile defter bakiyesini karşılaştırın.
- Kasa hareketlerinin belge dayanağını (tahsilat/tediye makbuzu) kontrol edin.

Orta Önem (1)

Yuvarlak Büyük Tutar Tutar Örüntüleri

10 hareket önemlilik tutarı (1.000 TL) üzeri ve tam bu tutara bölünebilir — tahmini/fiktif kayıt veya yuvarlanmış manuel girdi göstergesi olabilir. Öne çıkanlar: 131 1.000.000, 102 1.000.000, 102 1.000.000, 131 1.000.000, 120 118.000.

Tutar: 4.690.000,00 ₺

İlgili Fişler:
3 4 1 5 7
Önerilen İnceleme Adımları
- İlgili fişlerin dayanak belgesini (fatura, sözleşme) isteyin.
- Tutarın gerçek işlem tutarıyla birebir örtüşüp örtüşmediğini kontrol edin.

Düşük Önem (2)

Hafta Sonu Kayıtları Zamanlama Riskleri

4 hareket Cumartesi/Pazar tarihli görünüyor — olağan iş günü dışında kaydedilmiş kayıtlar ve olası manuel müdahale riski yönünden değerlendirilmelidir.

İlgili Fişler:
3 4
Önerilen İnceleme Adımları
- Hafta sonu tarihli kayıtların iş gereği mi yoksa sonradan mı girildiğini sorgulayın.
Ters Kayıt Kayıt Bütünlüğü

1 hesap-gün kombinasyonunda aynı hesaba aynı tarihte birbirini GÖTÜREN (yakın tutarlı) borç ve alacak kaydı girilmiş — ters kayıt/düzeltme veya kurgusal hareket göstergesi olabilir. Tutarı en yüksek olanlar: 131 (08.06.2025, ~1.000.000 TL). (Kasa/banka/alıcı/satıcı hesapları, aynı gün iki yönlü hareket olağan olduğundan bu testin dışında bırakılmıştır.)

İlgili Fişler:
3 4
Önerilen İnceleme Adımları
- Her iki kaydın da belge dayanağını karşılaştırın.
- Ters kaydın düzeltme mi yoksa kurgusal bir hareket mi olduğunu sorgulayın.
- İki kayıt arasında net olarak gerçek bir işlem kalıp kalmadığını değerlendirin.

Bilgi (3)

Benford — Örneklem Yetersiz — 120 , 136 Tutar Örüntüleri

120/136 (Alıcılar/Diğer Alacaklar) segmenti: Benford testi için en az 60 tutarlı hareket aranır; bu dönemde 3 hareket bulundu, test atlandı.
Önerilen İnceleme Adımları
- Bu dönem için Benford testi güvenilir değildir; ek dönem verisiyle tekrar değerlendirin.
Benford — Örneklem Yetersiz — 320 , 336 Tutar Örüntüleri

320/336 (Satıcılar/Diğer Borçlar) segmenti: Benford testi için en az 60 tutarlı hareket aranır; bu dönemde 2 hareket bulundu, test atlandı.
Önerilen İnceleme Adımları
- Bu dönem için Benford testi güvenilir değildir; ek dönem verisiyle tekrar değerlendirin.
Benford — Örneklem Yetersiz Tutar Örüntüleri

Genel: Benford testi için en az 60 tutarlı hareket aranır; bu dönemde 16 hareket bulundu, test atlandı.
Önerilen İnceleme Adımları
- Bu dönem için Benford testi güvenilir değildir; ek dönem verisiyle tekrar değerlendirin.